Kto wygrał w roku 1989? – zobacz jak było na spotkaniu

27 czerwca 2018

210618_Debata1989_slajdJakie znaczenie miały przemiany 1989 roku dla polskiego społeczeństwa? Jak są obecnie postrzegane? Na te i inne pytania próbowali odpowiedzieć uczestnicy dyskusji „Kto wygrał w roku 1989?”. Dyskusję poprzedziły referaty o wynikach badań nad pamięcią historyczną Polaków.

Pierwszy referat wygłosił prof. Piotr Kwiatkowski. Według jego badań przemiany, jakie zaszły w 1989 roku, są bardzo podobne do tych, które zaszły w 1918 roku – w obu przypadkach wiązały się z odzyskaniem niepodległości. Łączy je również to, że były procesem rozciągniętym w czasie, a daty z nimi związane, które funkcjonują w pamięci społecznej, są symboliczne i do pewnego stopnia arbitralne.

Profesor Kwiatkowski w swoich badaniach prosił ankietowanych o wskazanie najważniejszego wydarzenia w historii Polski w ostatnich stu latach. W pierwszej trójce znalazły się kolejno: wybór Karola Wojtyły na papieża, odzyskanie niepodległości w 1918 roku oraz wejście Polski do Unii Europejskiej. Wydarzenia 1989 roku były rzadko wskazywane jako ważne.

Następnie Adam Mielczarek zreferował wyniki swoich badań, które dotyczyły postrzegania roli Solidarności w upadku komunizmu w Polsce. Pytane były osoby urodzone przed 1964 rokiem, czyli pełnoletnie w momencie powstania Solidarności w 1981 roku. Na podstawie przeprowadzonych badań Mielczarek wyróżnił pięć różnych postaw, które w różny sposób oceniały okres lat 80. oraz późniejsze przemiany ustrojowe. Okazało się również, że niemal jedna trzecia badanych uznała, że w trakcie ich życia nie doszło do żadnych znaczących wydarzeń dla historii Polski.

Niemal wszyscy badani zgadzali się co do faktów: kryzysu socjalizmu na początku lat 80. i genezy Solidarności, nieuchronności stanu wojennego oraz uznania okrągłego stołu za inicjatywę władzy. Spór nie dotyczy wydarzeń 1989 roku, lecz ich konsekwencji – niezdolności Solidarności do narzucenia własnej narracji, głębokich podziałów w byłym obozie opozycyjnym oraz niezdolności do współpracy – mówił profesor Mielczarek.

Pytanie o dziedzictwo Solidarności jest złożone – dodawała Elżbieta Ciżewska-Martyńska. Solidarność jako idea została sprowadzona do spraw gospodarczych.

Głos zabrał również profesor Antoni Dudek: Solidarność była ruchem na rzecz naprawy realnego socjalizmu, ale również ruchem wolnościowym. W pierwszym znaczeniu poniosła klęskę, zaś w drugim zwyciężyła. Nowa sytuacja gospodarczo-polityczna po przemianach ustrojowych 1989 roku sprzyjała ludziom przedsiębiorczym po obu stronach politycznej barykady. Natomiast największymi przegranymi przemian okazali się robotnicy w mniejszych miastach, gdzie zamykano państwowe zakłady oraz polska wieś.

Czy pierwotny projekt Solidarności miał szanse powodzenia po 1989 roku? Jak radziły sobie pozostałe państwa bloku wschodniego po rozpadzie Związku Radzieckiego? Jak obecnie Polacy rozumieją słowo „solidarność”? Zapraszamy do zapoznania się z nagraniem wideo.

Jakub Mańczak

Wideo wkrótce

Galeria:

Ta strona wykorzystuje pliki cookie dla lepszego działania serwisu. Możesz zablokować pliki cookie w ustawieniach
przeglądarki. Więcej informacji w Polityka prywatności strony.

FreshMail.pl
 

FreshMail.pl