Idea

Polskie wyjątkowe doświadczenie konfrontacji z dwoma totalitaryzmami to istotna część światowego dziedzictwa. W międzynarodowej dyskusji o historii XX wieku polski głos jest jednak słabo słyszalny. Brakuje przekładów tekstów źródłowych, dorobek polskiej nauki i kultury bywa pomijany, a w publicznych wypowiedziach o roli Polski w II wojnie światowej zdarzają się rażące błędy. Zeznania składane przed Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce – jeden z największych zbiorów świadectw ludności cywilnej okupowanej Europy – pozostają nieznane zagranicznym uczonym i twórcom kultury. Z osobistych relacji tysięcy obywateli polskich wyłania się obraz niemieckiej polityki terroru w okupowanym kraju. Najwyższy czas, aby głos ten odbił się szerokim echem w Polsce i na świecie.

Misja

Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego jest nową instytucją kultury, powołaną do życia w 2016 roku. Służy pogłębieniu refleksji nad polskim doświadczeniem konfrontacji z dwoma totalitaryzmami w XX wieku. Dokumentujemy zbrodnie niemieckie i sowieckie, popełnione podczas okupacji Polski, gromadząc świadectwa ofiar, ich rodzin i bliskich. Wspieramy badania naukowe, udostępniamy teksty źródłowe i ich tłumaczenia oraz organizujemy międzynarodową wymianę akademicką. Prowadzimy działalność wydawniczą i edukacyjną. Inspirujemy i promujemy najciekawsze zjawiska w kulturze i sztuce, nawiązujące do historii i doświadczenia totalitaryzmu.

Historical Film Academy, photo: Rafał Nowak
Pokaz w ramach „Akademii Filmu Historycznego”, fot. Rafał Nowak

Świadectwo

Zapis losów ofiar okupacji niemieckiej w Polsce stanowią materiały zgromadzone przez Główną Komisję Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce i jej następców prawnych. Uruchomiliśmy internetowe repozytorium cyfrowe Zapisy Terroru, w którym opublikowane są protokoły przesłuchań świadków – obywateli polskich składających po wojnie zeznania przed komisją. Relacje te mają okazję dotrzeć do szerokiego grona odbiorców: umożliwiając odkrycie historii rodzinnych i lokalnych, a także zainteresować uczonych, dziennikarzy i ludzi kultury. Dzięki tłumaczeniom na język angielski trafią do obiegu międzynarodowego, upowszechniając na świecie wiedzę o zbrodniach totalitarnych w okupowanej Polsce i pamięć o ofiarach.

Dwa totalitaryzmy

II wojna światowa rozpoczęła się w 1939 roku od wspólnej napaści Niemiec i Związku Sowieckiego na Polskę. II Rzeczpospolita jako pierwsza podjęła walkę z dwoma totalitaryzmami: nazistowskim i komunistycznym. Ziemie polskie były w kolejnych latach areną masowych zbrodni obu totalitarnych reżimów. Niemcy realizowali tu program eksterminacji Żydów – obywateli polskich i tych sprowadzonych z innych części Europy, mordowali polską inteligencję, a w 1944 roku skazali na zagładę całe miasto – Warszawę. Sowieci prześladowali tzw. wrogów ludu, organizowali masowe deportacje na Wschód, a w 1940 roku w Katyniu i innych miejscach rozstrzelali ponad 20 tys. polskich oficerów i inteligentów. Miliony ludzi padły ofiarą wysiedleń oraz wywózek do obozów koncentracyjnych, łagrów i pracy przymusowej. Ciężkie warunki życia pod niemiecką i sowiecką okupacją wielu pozbawiły szans na przetrwanie. W latach 1939-1945 śmierć poniosło od 5,6 do 5,8 mln obywateli polskich, z czego połowa to ofiary Holokaustu. Koniec wojny nie przyniósł Polsce upragnionej wolności. Polaków, podobnie jak inne narody Europy Środkowo-Wschodniej, czekało niemal pół wieku komunistycznej opresji.

International Conference: ”Wola 1944: An Unpunished Crime and the Notion of Genocide”, photo: Kamila Szuba
International Conference: ”Wola 1944: An Unpunished Crime and the Notion of Genocide”, photo: Kamila Szuba

Statut Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego: Statut

Ta strona wykorzystuje pliki cookie dla lepszego działania serwisu. Możesz zablokować pliki cookie w ustawieniach
przeglądarki. Więcej informacji w Polityka prywatności strony.

FreshMail.pl
 

FreshMail.pl